توجه به متد و روش مناسب در هر علم نقش بی بدیلی در انسجام بخشیدن به مسائل آن علم و جلوگیری از مغالطات به وجود آمده دارد. شناخت دقیق مقوله اعتبار یکی از مهمترین مباحث روش شناسانه است که میتواند در طیف گستردهای از علوم، از جمله علم اصول که علمی اعتباری است نقش آفرینی کند. اهتمام به مقولهی اعتبار، گاه از جهت جلوگیری از خلط امور حقیقی از اعتباری مورد ارزیابی قرار میگیرد که موضوع بحث این مقاله نیست بلکه در این نوشتار با بررسی حقیقت و اقسام اعتبار و تفکیک احکام و ضوابط هر یک از اقسام اعتبار تاثیر آن را در علم اصول بیان کردهایم. اعتبارات فردی و اجتماعی گاه به صورت سلسله و مراتب پیچیدهای تحقق مییابد که هرچند در طول غایت و هدفی واحد شکل گرفته است اما هر یک هویت و اعتباری مستقل است که نباید با دیگر مراتب خلط شود توجه به این نکته در مباحث علم اصول میتواند درک بسیار روشن و دقیقی از وضع استعمال دلالت اراده استعمالی اراده جدی فراهم آورد. البته در این مقاله به صورت محدود به سه مساله اصولی پرداخت شده است اما طرح جامع این بحث میتواند نقش اساسی در تحول علم اصول ایجاد کندخصوصا اگر اصول را علمی در جهت بیان قواعد تقنین احکام شرعی بدانیم.
آفاق فقاهت